ABD yönetimi, uzun süredir gündemde olan yarı iletken ticaretine yönelik yeni adımı resmileştirdi. Nvidia tarafından üretilen ve Çin’e sevk edilmesi planlanan H200 gelişmiş yapay zekâ çipleri, ABD’den geçiş yapmaları halinde yüzde 25 gümrük vergisine tabi olacak.
Trump’tan imza: Hedef gelişmiş AI çipleri
ABD Başkanı Donald Trump, Çarşamba günü imzaladığı kararnameyle, ABD dışında üretilen, ancak ABD üzerinden geçerek başka ülkelere ihraç edilen gelişmiş yapay zekâ yarı iletkenlerine yüzde 25 oranında tarife uygulanacağını duyurdu. Karar, özellikle Çin pazarına yönelik ileri seviye AI çiplerini kapsıyor.
Bu düzenleme, ABD Ticaret Bakanlığı’nın Aralık ayında Nvidia’ya H200 çiplerini Çin’deki onaylı müşterilere satabilmesi için verdiği iznin önemli bir parçası olarak değerlendiriliyor. Karar, yalnızca Nvidia’yı değil, AMD’nin MI325X gibi bazı gelişmiş çiplerini de kapsıyor.
Nvidia karardan memnun
Gümrük vergisine rağmen Nvidia, kararnameyi olumlu karşıladı. Şirketten yapılan açıklamada, ABD yönetiminin ihracata izin veren yaklaşımının sektör açısından kritik olduğu vurgulandı.
Nvidia sözcüsü, TechCrunch’a gönderdiği e-postada şu ifadeleri kullandı:
“Başkan Trump’ın, Amerika’daki çip endüstrisinin rekabet edebilmesini ve yüksek maaşlı istihdamı desteklemesini sağlayan bu kararını memnuniyetle karşılıyoruz. Ticaret Bakanlığı tarafından denetlenen ve onaylanan müşterilere H200 sunulması, ABD için dengeli ve doğru bir adım.”
Çin’den yoğun talep var
H200 çiplerine Çinli şirketlerden yoğun talep geldiği belirtiliyor. Hatta Nvidia’nın, erken siparişlerdeki artış nedeniyle bu çiplerin üretimini artırmayı değerlendirdiği iddia ediliyor. Ancak uzmanlara göre talep kadar belirleyici olan bir diğer unsur, Çin hükümetinin ithalat politikasının nasıl şekilleneceği.
Çin zor bir denge kurmaya çalışıyor
Çin, küresel yapay zekâ ve yarı iletken yarışında ABD’ye benzer fakat farklı bir ikilemle karşı karşıya. Bir yandan yerli çip üretimini güçlendirmek isteyen Pekin yönetimi, diğer yandan da bu süreç tamamlanana kadar küresel rakiplerin gerisinde kalmak istemiyor.
Nikkei Asia’ya göre Çin merkezi hükümeti, Çinli şirketlerin yurt dışından satın alabileceği çip miktarına dair yeni kurallar üzerinde çalışıyor. Bu adım, Nvidia çiplerinin sınırlı da olsa satın alınmasına izin verilmesi anlamına gelebilir ve Çin’in bugüne kadarki daha sert tutumundan kısmi bir geri dönüş olarak yorumlanıyor.
ABD içi kullanım muaf tutuldu
Trump’ın imzaladığı kararname, ABD’ye ithal edilip ülke içinde araştırma, savunma veya ticari amaçlarla kullanılan çipleri kapsamıyor. Yani vergi, yalnızca ABD’den geçerek yurt dışına ihraç edilen gelişmiş AI yarı iletkenleri için geçerli.
Kararnamede şu ifadeye de yer verildi:
“ABD, ihtiyaç duyduğu çiplerin yalnızca yaklaşık yüzde 10’unu kendi içinde üretiyor. Bu durum, ülkeyi yabancı tedarik zincirlerine aşırı bağımlı hale getiriyor ve ciddi bir ekonomik ve ulusal güvenlik riski oluşturuyor.”
Küresel AI ve çip rekabetinde yeni dönem
Uzmanlara göre bu karar, ABD–Çin teknoloji rekabetinde yeni bir döneme işaret ediyor. Hem ihracat izinleri hem de ek vergiler yoluyla ABD, bir yandan Çin’e kontrollü erişim sağlarken, diğer yandan yerli yarı iletken üretimini teşvik etmeyi hedefliyor.